الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
25
تفسير مجمع البيان (فارسى)
فَأَوْحَيْنا إِلى مُوسى أَنِ اضْرِبْ بِعَصاكَ الْبَحْرَ : به موسى وحى كرديم كه عصايت را برود نيل - كه ميان ايله و مصر است و بقولى درياى قلزم كه ميان مكه و يمن است تا مصر - بزن . فَانْفَلَقَ : موسى عصا را به دريا زد : دريا شكافته شد و دوازده راه عبور در آن پديد آمد و آب در سمت چپ و راست راه ، به پا ايستاد . فَكانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيمِ : و هر قسمتى از دريا كه در ميان راهها قرار - داشت همچون كوهى عظيم گرديد . وَ أَزْلَفْنا ثَمَّ الْآخَرِينَ : آن گاه فرعون و قومش را به نزديك دريا آورديم . برخى گويند : يعنى فرعون و قومش را در دريا جمع كرديم . برخى گويند : يعنى آنها را به مرگ نزديك ساختيم . وَ أَنْجَيْنا مُوسى وَ مَنْ مَعَهُ أَجْمَعِينَ : و موسى و همهء بنى اسرائيل را از غرق شدن نجات داديم . ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ : آن گاه فرعون و لشكريانش را غرق كرديم . إِنَّ فِي ذلِكَ لَآيَةً : در شكافتن دريا و نجات موسى و قومش و غرق شدن فرعون و همراهانش دلالتى روشن بر توحيد ذات و صفات خداست . وَ ما كانَ أَكْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ : با اين دليل واضح و برهان روشن و معجزهء قاهر ، اكثرشان ايمان نياوردند . پس اى محمد از اينكه قومت از سخن حق ، فرار مىكنند ، وحشت مكن ، زيرا اينها نيز در انكار حق و قبول باطل ، به عادت گذشتگانند . وَ إِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ : خداى تو در سلطانش مقتدر و به خلقش رحيم است . برخى گويند : از قوم فرعون جز آسيه - زن او - و مؤمن آل فرعون و مريم كه استخوانهاى يوسف را نشان داد كسى ايمان نياورد .